
Prezentacja producenta i naszego partnera narzędzi do obróbki i weryfikacji kół zębatych i wielowypustów - CTI
Oferujemy sprawdziany do wielowypustów przechodnie GO i nieprzechodnie NOGO w wykonaniach trzpieniowych i pierścieniowych. Sprawdziany przeznaczone są do szybkiej, jednoznacznej kontroli wielowypustów wewnętrznych i zewnętrznych w produkcji jednostkowej, seryjnej oraz masowej.
Wykonujemy:
- pełnoprofilowe sprawdziany przechodnie GO,
- sektorowe sprawdziany nieprzechodnie NOGO,
- sprawdziany do wielowypustów ewolwentowych,
- sprawdziany do wielowypustów równoległych,
- sprawdziany do wielokarbów i serracji,
- wykonania specjalne według dokumentacji klienta.
Sprawdziany Capital Tool Industries – CTI projektowane są według DIN 5480, ISO 4156, ANSI B92.1 i innych norm lub na podstawie rysunku kontrolowanego detalu. Standardowo dostarczane są z protokołem pomiarowym producenta, a na życzenie również z dodatkowym certyfikatem kalibracji o uzgodnionym zakresie. Tradensa odpowiada za analizę zapytania, weryfikację danych, uzgodnienia techniczne oraz obsługę dostawy w Polsce.
Pobierz przykładowe rysunki i certyfikaty

Pierścieniowe sprawdziany przechodnie GO i nieprzechodnie NOGO do kontroli wielowypustów zewnętrznych.
Sprawdziany do wielowypustów w ofercie Tradensa
Sprawdziany do wielowypustów umożliwiają szybką kwalifikację detalu jako zgodnego albo niezgodnego bez konieczności wykonywania pełnego pomiaru liczbowego przy każdej kontroli. Stosowane są między innymi do kontroli międzyoperacyjnej, odbioru gotowych części, kontroli wyrywkowej i kontroli 100% w produkcji wielkoseryjnej.
Oferta obejmuje:
- sprawdziany trzpieniowe do wielowypustów wewnętrznych,
- sprawdziany pierścieniowe, nazywane również krążkowymi, do wielowypustów zewnętrznych,
- sprawdziany przechodnie GO z pełnym profilem,
- sprawdziany nieprzechodnie NOGO w wykonaniu sektorowym lub innym wynikającym z normy,
- pojedyncze sprawdziany GO albo NOGO,
- kompletne zestawy przechodnie i nieprzechodnie,
- wykonania metryczne i calowe,
- sprawdziany według norm międzynarodowych,
- sprawdziany według norm zakładowych,
- sprawdziany według rysunku części,
- sprawdziany do profili specjalnych,
- dobór materiału do twardości detalu i intensywności kontroli,
- przeciwsprawdziany i wzorce do nadzoru nad wyposażeniem kontrolnym,
- protokół pomiarowy producenta,
- opcjonalny certyfikat kalibracji.
Każdy sprawdzian projektowany jest dla konkretnego profilu, klasy tolerancji i wymaganej granicy kontrolnej. Nie należy dobierać go wyłącznie na podstawie średnicy nominalnej, liczby zębów albo modułu.
Cztery podstawowe rodzaje sprawdzianów do wielowypustów
| Kontrolowany detal | Rodzaj sprawdzianu | Typowe wykonanie | Podstawowe zadanie |
| Wielowypust wewnętrzny | Trzpieniowy przechodni GO | Pełnoprofilowy | Kontrola funkcjonalnej granicy wielowypustu |
| Wielowypust wewnętrzny | Trzpieniowy nieprzechodni NOGO | Najczęściej sektorowy | Kontrola przeciwnej granicy wymiarowej |
| Wielowypust zewnętrzny | Pierścieniowy przechodni GO | Pełnoprofilowy | Kontrola funkcjonalnej granicy wielowypustu |
| Wielowypust zewnętrzny | Pierścieniowy nieprzechodni NOGO | Najczęściej sektorowy | Kontrola przeciwnej granicy wymiarowej |
Pełnoprofilowy sprawdzian przechodni GO posiada komplet zębów rozmieszczonych na całym obwodzie. Kontroluje możliwość współpracy wielowypustu z granicznym elementem przeciwległym.
Typowy sprawdzian nieprzechodni NOGO posiada ograniczoną liczbę powierzchni kontrolnych — najczęściej dwa albo trzy przeciwległe sektory zębów. Dokładna konstrukcja sprawdzianu NOGO musi jednak wynikać z normy i zatwierdzonego rysunku. W określonych systemach kontroli mogą występować również inne wykonania, w tym sprawdziany kompozytowe.
Wielowypusty oceniane są względem granic określanych jako actual i effective. Szczegółową interpretację tych pojęć, zasady kontroli i alternatywne metody pomiaru omawiamy w osobnym poradniku:
Jak kontrolować wielowypusty? Sprawdziany GO/NOGO, wymiary actual i effective oraz metody pomiaru

Sprawdzian GO posiada pełny profil, natomiast sprawdzian NOGO ograniczoną liczbę sektorów kontrolnych.
Sprawdziany trzpieniowe do wielowypustów wewnętrznych
Sprawdziany trzpieniowe posiadają zewnętrzny profil uzębiony i przeznaczone są do kontroli wielowypustów wewnętrznych wykonywanych między innymi w:
- piastach,
- tulejach,
- kołach zębatych,
- tarczach,
- sprzęgłach,
- elementach przekładni,
- komponentach hydraulicznych,
- częściach motoryzacyjnych,
- wałach drążonych,
- innych elementach z profilem wewnętrznym.
Trzpieniowy sprawdzian przechodni GO
Trzpieniowy sprawdzian przechodni GO wykonywany jest najczęściej jako sprawdzian pełnoprofilowy. Jego uzębienie odpowiada granicznemu wałkowi, z którym powinien współpracować kontrolowany wielowypust wewnętrzny.
Sprawdzian GO pozwala szybko potwierdzić, że:
- funkcjonalna szerokość wrębów nie jest zbyt mała,
- profil umożliwia montaż z prawidłowo wykonanym wałkiem,
- na obwodzie nie występują błędy uniemożliwiające współpracę,
- wielowypust nie jest zablokowany przez nadmiar materiału, deformację albo zadzior.
Sprawdzian powinien wejść na długość określoną w dokumentacji kontrolnej bez używania nadmiernej siły. Nie należy wbijać go młotkiem, wciskać prasą ani wymuszać przejścia przez obracanie z dużym momentem. W przypadku wielowypustów kontrolowanych według ISO 4156 sprawdzian kompozytowy powinien być używany bez nadmiernej siły, aby nie uszkodzić ani nie odkształcić detalu lub sprawdzianu.
Trzpieniowy sprawdzian nieprzechodni NOGO
Trzpieniowy sprawdzian nieprzechodni NOGO służy do kontroli przeciwnej granicy tolerancji wielowypustu wewnętrznego.
Najczęściej wykonywany jest z:
- dwoma przeciwległymi sektorami zębów,
- trzema sektorami rozmieszczonymi na obwodzie,
- innym układem powierzchni kontrolnych wynikającym z normy.
Sprawdzian sektorowy powinien zostać użyty w kilku położeniach kątowych. Jedna próba w jednej pozycji może nie wykryć miejscowej niezgodności, owalizacji albo różnic pomiędzy poszczególnymi obszarami profilu.
Można zamówić:
- sam sprawdzian przechodni GO,
- sam sprawdzian nieprzechodni NOGO,
- kompletny zestaw GO/NOGO,
- wykonanie dwustronne, jeżeli pozwalają na to wymiary i konstrukcja,
- zestaw z dodatkowym wzorcem lub przeciwsprawdzianem.

Trzpieniowe sprawdziany pełnoprofilowe GO i sektorowe NOGO przeznaczone do kontroli wielowypustów wewnętrznych.
Sprawdziany pierścieniowe do wielowypustów zewnętrznych
Sprawdziany pierścieniowe, określane również jako sprawdziany krążkowe, posiadają wewnętrzny profil uzębiony i służą do kontroli:
- wałków wielowypustowych,
- czopów,
- wałów przekładni,
- wałów napędowych,
- elementów sprzęgieł,
- końcówek wałów,
- profili zewnętrznych po frezowaniu,
- profili po dłutowaniu Fellowsa,
- wielowypustów wykonywanych metodą Power Skiving,
- detali po szlifowaniu,
- detali po obróbce cieplnej.
Pierścieniowy sprawdzian przechodni GO
Pierścieniowy sprawdzian przechodni GO posiada pełne uzębienie wewnętrzne odpowiadające granicznej piaście współpracującej z kontrolowanym wałkiem.
Pozwala potwierdzić, że:
- funkcjonalna obwiednia wielowypustu nie jest zbyt duża,
- profil może współpracować z prawidłowo wykonaną piastą,
- błędy profilu, podziałki i linii zęba nie uniemożliwiają montażu,
- na powierzchniach nie występują zadziory lub deformacje blokujące współpracę.
Jeżeli pierścień GO nie przechodzi, przyczyną może być zarówno nadmierna grubość zębów, jak i błąd geometrii profilu. Sam sprawdzian wskazuje problem funkcjonalny, ale nie wyznacza jego liczbowej wartości ani jednoznacznej przyczyny.
Pierścieniowy sprawdzian nieprzechodni NOGO
Pierścieniowy sprawdzian nieprzechodni NOGO służy do kontroli przeciwnej granicy wielowypustu zewnętrznego.
W typowym wykonaniu posiada:
- dwa przeciwległe sektory zębów,
- trzy sektory rozmieszczone na obwodzie,
- indywidualną konstrukcję odpowiadającą konkretnej normie.
Ograniczona liczba sektorów pozwala kontrolować profil lokalnie, bez sumowania wszystkich odchyłek obwodowych w taki sam sposób jak w sprawdzianie pełnoprofilowym.
Pierścień NOGO powinien być używany w kilku położeniach kątowych, szczególnie przy detalach:
- cienkościennych,
- hartowanych,
- podatnych na owalizację,
- długich,
- obrabianych w kilku zamocowaniach,
- mogących wykazywać lokalne różnice grubości zębów.

Pierścieniowe sprawdziany GO i NOGO do kontroli wielowypustów zewnętrznych w różnych zakresach wymiarowych.
Sprawdziany pełnoprofilowe GO i sektorowe NOGO
Pełnoprofilowy sprawdzian przechodni GO
Sprawdzian pełnoprofilowy posiada zęby rozmieszczone na całym obwodzie.
Jego zadaniem jest:
- odwzorowanie granicznego elementu współpracującego,
- kontrola możliwości montażu,
- kontrola funkcjonalnej granicy wielowypustu,
- uwzględnienie zbiorczego wpływu odchyłek wykonania,
- szybkie wykrycie problemów uniemożliwiających współpracę wału i piasty.
Pełnoprofilowe sprawdziany są podstawowym rozwiązaniem do kontroli granicy effective.
Sektorowy sprawdzian nieprzechodni NOGO
Sprawdzian sektorowy posiada jedynie wybrane powierzchnie kontrolne.
Pozwala:
- kontrolować lokalną grubość zęba albo szerokość wrębu,
- ograniczyć wpływ skumulowanych odchyłek podziałki,
- sprawdzić kilka miejsc na obwodzie,
- kontrolować granicę actual,
- wykryć miejscowe różnice profilu.
Liczba zębów i rozmieszczenie sektorów nie powinny być dobierane arbitralnie. Są elementem projektu sprawdzianu i muszą odpowiadać normie, liczbie zębów, tolerancji oraz funkcji kontrolnej.
Sprawdziany do wielowypustów ewolwentowych
Oferujemy sprawdziany przechodnie i nieprzechodnie do prostych, cylindrycznych wielowypustów ewolwentowych.
Do przygotowania sprawdzianu potrzebne są między innymi:
- moduł albo diametral pitch DP,
- liczba zębów,
- kąt przyporu,
- średnice charakterystyczne,
- klasa tolerancji,
- odchyłki podstawowe,
- rodzaj pasowania,
- sposób centrowania,
- długość kontrolowanego profilu,
- wymaganie GO, NOGO albo kompletu GO/NOGO.
Sprawdziany mogą być wykonywane według kompletnego oznaczenia normowego lub według zatwierdzonego rysunku detalu.
ISO 4156-3:2021 określa wymagania dotyczące kontroli prostych, cylindrycznych wielowypustów ewolwentowych o module metrycznym i pasowaniu na bokach zębów. Norma obejmuje między innymi wymiary graniczne, tolerancje, odchyłki wykonania i ich wpływ na pasowanie elementów współpracujących. Wydanie z 2021 roku zostało ponownie potwierdzone jako aktualne w 2026 roku.
Sprawdziany do wielowypustów równoległych
Oferta obejmuje również sprawdziany do wielowypustów o bokach prostych i równoległych.
W zależności od standardu oznaczenie profilu może obejmować:
- liczbę rowków,
- szerokość zębów lub wrębów,
- średnicę wewnętrzną,
- średnicę zewnętrzną,
- klasę tolerancji,
- sposób centrowania,
- długość współpracy.
Przykładowe wykonania spotykane w obecnej ofercie obejmują między innymi profile oznaczane jako:
6 × 23 × 26, 8 × 32 × 36, 8 × 42 × 46, 10 × 72 × 78, 6 × 11 × 14, 8 × 52 × 60 czy 10 × 112 × 125.
Lista ma charakter przykładowy. Nie oznacza zamkniętego katalogu wymiarów. Każde zapytanie analizowane jest na podstawie pełnej geometrii i tolerancji.
Samo skrócone oznaczenie wymiarowe nie zawsze wystarcza do prawidłowego wykonania sprawdzianu. Najbezpieczniejszą podstawą pozostaje kompletny rysunek detalu.

Sprawdziany przechodnie GO i nieprzechodnie NOGO do profili specjalnych, wielowypustu równoległego (prostego)
Sprawdziany do wielokarbów, serracji i profili specjalnych
Wykonujemy również sprawdziany do profili, których nie obejmują standardowe tabele normowe.
Możliwe są między innymi:
- wielokarby,
- serracje,
- profile trapezowe,
- profile asymetryczne,
- uzębienia o niestandardowym kącie przyporu,
- profile według norm zakładowych,
- połączenia stosowane w starszych maszynach,
- profile według dokumentacji części zamiennej,
- sprawdziany kontrolujące wybrane powierzchnie profilu,
- sprawdziany do nietypowych połączeń wał–piasta.
Przy wykonaniu specjalnym konieczne jest jednoznaczne określenie:
- które powierzchnie mają być kontrolowane,
- jaka jest granica przechodnia GO,
- jaka jest granica nieprzechodnia NOGO,
- jaka długość profilu podlega kontroli,
- jaki sposób wprowadzania sprawdzianu jest dopuszczalny,
- czy sprawdzian ma kontrolować funkcję montażową, lokalny wymiar czy oba warunki,
- jaki rodzaj dokumentacji ma zostać dostarczony.
Jeżeli dokumentacja klienta jest niepełna, analizujemy dostępne dane i wskazujemy informacje niezbędne do wykonania sprawdzianu. Tradensa deklaruje również możliwość oceny wykonalności profili specjalnych, przy czym możliwość realizacji jest potwierdzana indywidualnie.

Pełnoprofilowy sprawdzian pierścieniowy GO wydłużony przeznaczony do funkcjonalnej kontroli wielowypustu zewnętrznego o zarysie ewolwentowym.
Normy sprawdzianów do wielowypustów
Sprawdziany mogą być wykonywane między innymi według:
- DIN 5480,
- DIN 5481,
- DIN 5482,
- DIN 5463,
- DIN 5464,
- DIN 5465,
- DIN 5471,
- DIN 5472,
- DIN 9611,
- ISO 4156,
- ANSI B92.1,
- SAE J499,
- NF E 22-141,
- NF E 22-145,
- AGMA,
- JIS,
- norm zakładowych,
- dokumentacji klienta.
CTI wykonuje narzędzia do wielowypustów między innymi według DIN 5480, DIN 5481, DIN 5482, NF E 22-141 oraz ANSI B92.1.
Sam numer normy zwykle nie wystarcza do rozpoczęcia projektowania. Należy również podać:
- pełne oznaczenie wielowypustu,
- właściwe wydanie normy,
- liczbę zębów,
- moduł albo DP,
- kąt przyporu,
- klasę tolerancji,
- sposób centrowania,
- długość kontrolowaną,
- wymagania dodatkowe z rysunku.
W przypadku starszych części należy zweryfikować, według jakiego wydania normy wykonano pierwotny detal lub dotychczasowy sprawdzian.
Materiały sprawdzianów i ich trwałość
Materiał sprawdzianu wpływa bezpośrednio na:
- odporność na ścieranie,
- stabilność wymiarową,
- częstotliwość kontroli stanu,
- możliwość pracy z detalami hartowanymi,
- całkowity koszt kontroli w długim okresie.
W obecnej ofercie stosowane są następujące materiały:
| Materiał | Twardość | Trwałość względna | Typowe zastosowanie |
| Stal utwardzona OHNS | 60–62 HRC | 100% | Kontrola wyrywkowa, produkcja jednostkowa i średnioseryjna |
| Stal proszkowa ASP30 lub S390 | 63–65 HRC | ok. 225% względem OHNS | Częsta kontrola produkcyjna i detale hartowane |
| Ulepszona stal proszkowa ASP60 lub S290 | 64–66 HRC | do ok. 750% względem OHNS | Najbardziej wymagające zastosowania i przeciwsprawdziany |
Orientacyjne dane porównawcze:
| Materiał | Detale hartowane | Detale niehartowane |
| OHNS, 60–62 HRC | ok. 8000 kontroli | ok. 12 000 kontroli |
| ASP30 lub S390, 63–65 HRC | ok. 18 000 kontroli | ok. 26 000 kontroli |
Wartości nie stanowią gwarantowanej liczby sprawdzeń. Rzeczywista trwałość zależy między innymi od:
- twardości części,
- chropowatości profilu,
- czystości detali,
- długości kontaktu,
- siły używanej przez operatora,
- występowania zadziorów,
- częstotliwości kontroli,
- sposobu przechowywania.
Jak dobrać materiał?
Hartowana stal narzędziowa jest właściwym rozwiązaniem, gdy:
- produkcja jest niewielka,
- sprawdzian używany jest wyrywkowo,
- detale są miękkie,
- najważniejszy jest niższy koszt początkowy.
Stal proszkowa jest szczególnie uzasadniona, gdy:
- kontrolowany jest każdy detal,
- produkcja jest średnio- lub wielkoseryjna,
- części są hartowane,
- występuje duża liczba cykli,
- koszt przestoju lub zaakceptowania niezgodnego detalu jest wysoki.
Dobór materiału uzgadniamy na podstawie liczby produkowanych części, twardości detalu i planowanej częstotliwości używania sprawdzianu.
Rysunek, protokół pomiarowy i certyfikat kalibracji
Każde nowe wykonanie sprawdzianu otrzymuje dokumentację techniczną przygotowaną do akceptacji klienta. Zatwierdzony rysunek stanowi podstawę produkcji i późniejszej oceny zgodności narzędzia. Każde narzędzie otrzymuje unikalny kod ułatwiający identyfikację i ponowne zamówienie.
Protokół pomiarowy producenta
Standardowo sprawdziany dostarczane są z dokumentacją producenta.
W zależności od uzgodnionego zakresu może ona zawierać:
- oznaczenie sprawdzianu,
- numer identyfikacyjny,
- zastosowaną normę,
- wymiary nominalne i graniczne,
- wyniki kontroli,
- dane profilu,
- rysunek sprawdzianu,
- identyfikację materiału.
CTI kontroluje produkowane narzędzia na maszynach pomiarowych Klingelnberg lub Mahr i dostarcza raporty kontroli jakości.
Dodatkowy certyfikat kalibracji
Na życzenie możliwe jest zamówienie dodatkowego certyfikatu kalibracji wystawionego przez laboratorium akredytowane przez NABL, w uzgodnionym zakresie. Przykładowy dokument udostępniany przez Tradensa zawiera między innymi:
- identyfikację sprawdzianu,
- odniesienie do zastosowanej procedury,
- wskazanie warunków środowiskowych,
- identyfikację wzorców odniesienia,
- wyniki kalibracji,
- deklarowaną niepewność pomiarową,
- raporty dotyczące profilu i linii zęba.
Przed zamówieniem certyfikatu należy ustalić:
- które parametry mają zostać objęte kalibracją,
- czy wymagane są wyniki profilu i podziałki,
- czy należy podać niepewność pomiarową,
- czy klient wymaga laboratorium akredytowanego,
- czy certyfikat ma obejmować pełny profil czy tylko wybrane wymiary.
Protokół producenta, certyfikat systemu jakości i certyfikat kalibracji konkretnego sprawdzianu nie są tym samym dokumentem.
Prześlij rysunek i dobierz sprawdzian GO/NOGO
Pobierz przykładowy certyfikat kalibracji
Przeciwsprawdziany i nadzór nad zużyciem
Sprawdziany GO i NOGO podlegają zużyciu eksploatacyjnemu. Jest ono szczególnie istotne w produkcji seryjnej, ponieważ zużyty sprawdzian może prowadzić do błędnej kwalifikacji części.
Do wspomagania kontroli pierścieni mogą być stosowane przeciwsprawdziany trzpieniowe, w tym wykonania stożkowe z:
- linią pasowania,
- linią zużycia,
- oznaczoną powierzchnią odniesienia.
Przeciwsprawdzian pozwala szybko obserwować zmianę położenia pierścienia, lecz nie zawsze wykrywa nierównomierne zużycie na całym obwodzie i długości profilu. Nie powinien więc automatycznie zastępować okresowej pełnej kontroli metrologicznej. Program nadzoru nad sprawdzianami powinien uwzględniać:
- intensywność użytkowania,
- materiał sprawdzianu,
- twardość detali,
- historię wyników kalibracji,
- ryzyko jakościowe kontrolowanych części,
- warunki przechowywania,
- oględziny powierzchni roboczych.











